link
en
Schade door extreme weersomstandigheden
2 February 2018
Schade door extreme weersomstandigheden
Naast schades van technische aard vinden er ook schades plaats waar wij mensen geen invloed op hebben, zoals het weer. Dat wordt steeds extremer. Kijk maar naar de orkanen die in 2017 St. Maarten raakten. Daar zijn we natuurlijk uitgebreid over geïnformeerd via de diverse nieuwsdiensten. Dat een dergelijk natuurgeweld ook de maritieme branche raakt, moge duidelijk zijn. “Nadat Irma over St. Maarten was getrokken werden wij door een Nederlandse verzekeraar die 30 vaartuigen op St. Maarten had liggen, gevraagd om de expertise te doen. Op het moment dat we die kant op gingen, 12 september 2017, was de status onbekend. We wisten niet of alle 30 vaartuigen schade hadden en in welke staat we ze zouden aantreffen.
De reis op zich was al een heel avontuur. Er waren namelijk geen rechtstreekse vluchten op St Maarten, aangezien de luchthaven compleet verwoest was. Via onze lokale vertegenwoordiging op Curaçao konden wij op een transportlijst van de Nederlandse marine terechtkomen. De marine voerde evacuatievluchten uit, omdat de luchthaven buiten bedrijf was. Er waren immers tal van mensen die van St Maarten af moesten en dat was ons geluk. De vliegtuigen gingen met hulpverleners - en dus redelijk leeg - heen, met evacués terug. Het was op dat moment nog dermate onrustig met allemaal rellen en plunderingen, dat het handig was om met twee man die kant op te gaan. Daarom vloog collega Mark van Wieringen samen met een collega van Van Ameyde Marine die kant op. Via het Ministerie van Binnenlandse Zaken konden we meevliegen in een Hercules transportvliegtuig van Defensie, maar na aankomst in St. Maarten moesten we onszelf redden.
 
Toen we aankwamen was het eerste wat we zagen het verwoeste vliegveld waar geen enkele wand meer in zat. Tal van militairen waren op het hele eiland aanwezig om de boel te bewaken en voor de ordehandhaving te zorgen. Gelukkig was de tussenpersoon die daar de vaartuigen verzekerd had nog wel aanwezig en konden we via hem een slaapplaats bemachtigen in het enige hotel dat nog functioneerde.
 
Wat we verder aantroffen was vreselijk. Er was geen enkele auto meer onbeschadigd. Er zaten geen voor- of achterruiten meer in. Er was van alles tegenaan gevlogen, waardoor ze vol deuken en butsen zaten. Overal lagen auto’s op hun kant, boten lagen her en der verspreid op de toegangsweg naar het vliegveld die langs het water loopt. Die dag reisden we af naar de tussenpersoon, wiens kantoor open was. Daar aangekomen stuitten we op een rij van hier tot Jeruzalem: allemaal mensen met schadeformulieren. Nadat we de benodigde informatie hadden bemachtigd probeerden we ter plekke contact te leggen met de eigenaren van de vaartuigen. Iets wat telefonisch voor geen meter lukte. De beste manier om contact te leggen was via WhatsApp en we besloten het communicatietraject via de app op te starten.
 
Het ging om schade aan diverse soorten schepen: van luxe jachten tot en met vaartuigen voor de lokale overheid. Een enkele boot had totaal geen schade. Bij sommige boten was alleen de mast afgebroken. Maar de meeste boten waren total los. Daarnaast vonden we ook boten op plekken waar totaal geen water te zien was. Die boten zijn gewoon door de orkaan meegenomen. Het leek wel een kerkhof.
 

 
Wat moet er een geweld over het eiland heen getrokken zijn. De orkaan is met meer dan 300 km per uur over die boten heen geraasd en dat is hard! Je moet je voorstellen dat je bij 80 km per uur net kan blijven staan. Bij 100 km per uur wordt je weggewaaid.”
“Snellere zeilboten zoals catamarans, stijgen op met wind,” aldus Mark van Wieringen. “Er is dan ook geen enkele catamaran blijven liggen. Er moet echt iets van een tornado in gezeten hebben. Boten die afgeankerd in het water lagen zijn door de wind opgetild en omgekeerd. Een grote catamaran was met anker (formaat koopvaardijschip) en al uit de baai getrokken. De catamaran met het anker er nog aan vast vonden we terug op de golfbaan.
Veel charterbedrijven hebben professionele lui in dienst die al meerdere orkanen hebben meegemaakt. Zij gebruiken dikkere lijnen en kettingen om hun jachten te beschermen. Die goed afgemeerde jacht lagen er nog, maar vaak zag je dat er dan een andere bovenop gewaaid was. Dan kan je helaas niemand aansprakelijk stellen. Je kan wel aangeven dat een boot op die van jou is gewaaid, maar er is hier sprake van overmacht.
Als je naar een verzekering kijkt, dan hebben sommige gebouwen en steigers garantie tegen een storm van categorie 3. Tegen 5 is niets bestand.
Om een voorbeeld te geven: Als de wind een snelheid heeft van 100 km per uur dan is er sprake van windkracht 12. In dat geval drukt een kracht van 91 kilo tegen een vierkante meter. Een wind met een snelheid van 300 km per uur, kan niet meer in termen van ‘windkracht’ uitgedrukt worden. Ze noemen het categorie 5, maar qua windsnelheid zou je over 6 moeten praten, hoewel 6 eigenlijk niet bestaat. Overmacht dus.
 
Gedurende vijf volle dagen hebben we ter plekke schades opgenomen, totdat ‘’Maria’’ in aantocht was. Toen hebben wij het besluit genomen om tijdelijk van het eiland te gaan, vooral omdat er gezien de weersomstandigheden geen inspecties meer uitgevoerd konden worden.   
 
Een week later zijn we weer teruggegaan en zijn drie weken op het eiland gebleven. Toen waren er inmiddels ook weer wat eigenaren op het eiland en kon je je normaler verplaatsen. We hadden een lijst met alle verzekerde boten, maar geen idee welke boot wel of niet beschadigd was. Soms lukte het  pas na enkele weken om contact te leggen met de booteigenaren, die meestal elders verbleven. Met wat aanwijzingen of hulp van bekenden uit de buurt konden we dan toch de boot lokaliseren. In die drie weken had ik alle boten gezien en ook al afspraken gemaakt met de bergingsbedrijven. Als een boot gezonken is, dan moet ‘ie volgens de polis door de verzekeraar worden opgeruimd.
We zijn heel snel met het bergingstraject begonnen en dat ging heel soepel vanwege direct overleg met de verzekeraar in Rotterdam. En dat is maar goed ook, want begin oktober, na het bergen van zo’n tien boten, werd het bergingswerk ineens door de autoriteiten stilgelegd. Vanaf dat moment moest er voor iedere berging een permit worden aangevraagd. Het proces werd ingewikkelder en duurder, niet alleen omdat er voor iedere permit betaald moest worden, maar ook omdat er bijvoorbeeld betaald moest worden om polyester af te kunnen voeren.
Toen de procedure werd gewijzigd stond ik toevallig op het terrein van een berger. Aangezien ik in een beletterde auto van de verzekeraar reed, dreigde ik gearresteerd te worden omdat ik de opdracht tot berging zou hebben gegeven. Gelukkig kon ik deze aantijging snel ontkrachten. Ik was alleen degene die advies tot berging had gegeven, geen opdracht. De boot die al in de takels hing mocht niet worden geborgen en lag 10 minuten later weer op de bodem. We moesten eerst uitzoeken hoe we wel mochten bergen. Op het eiland waren er namelijk aanvankelijk weinig regels en men werkte met het oudste materieel waar weinig controle op was. En nu ineens moesten bergers een liability verzekering van een miljoen hebben. Aan de ene kant is dat logisch, maar voor deze storm was het nooit nodig. Begrijp me goed, de bedachte regels waren goed, maar in dit geval waren ze bedoeld om eraan te verdienen. Dat vind ik een foute zaak.
 
Ik heb uiteindelijk een aantal bergers kunnen helpen om de juiste papieren te krijgen en we konden door met ons werk. Gelukkig maar, want doordat we al direct met bergen begonnen waren is het gelukt om redelijk op tijd alle boten te bergen en er ook nog redelijk wat geld aan te verdienen. In het begin konden de geborgen boten nog aan handelaren verkocht worden. Er werd op een gegeven moment zelfs een botenbraderie georganiseerd om de geborgen boten te verkopen. Zo hield je nog een redelijke restwaarde over. Maar na verloop van tijd kon dat niet meer. Als een boot te lang onder water ligt komt er algvorming op, tast het zeewater de elektrische- en motoronderdelen aan en dan is ‘ie niets meer waard.
 
Er heerste een soort van wildwest qua regels. Sommige bedrijven wilden wel met elkaar samenwerken, anderen niet. Er waren jachthavens waar gezonken boten lagen. Zij claimden een concessie te hebben voor het bergen van alle boten.  Dat was pure bluf, maar doordat iemand zei dat zij van de overheid toestemming hadden om alles op te ruimen werd aanvankelijk alles wel even stopgezet. Kortom, er heerste complete chaos. Toen ik het spelletje eenmaal doorhad werd het een stuk gemakkelijker om alles te organiseren.
 
Uiteindelijk heb ik pas begin januari de laatste berging kunnen afronden. We zijn inmiddels 6 maanden verder en nog steeds word ik iedere avond gebeld door de tussenpersoon. Het merendeel van de schades is gelukkig afgewikkeld. Een aantal claims kan ik echter nog niet rondmaken, omdat ik nog op offertes wacht. Doordat enkele reparateurs op het eiland out of business zijn, zijn we met een aantal dure jachten al uitgeweken naar andere eilanden of de VS. Het duurt anders te lang.
De storm heeft de economie hard geraakt. Sommige charterbedrijven zijn failliet, omdat zij geen boten meer over hebben. Hetzelfde geldt voor een groot aantal scubabedrijven. Anderen hebben het gered door hun bedrijfsmodel om te buigen en zijn duikinspecties gaan uitvoeren voor bergingsbedrijven. Ongelooflijk wat zo’n orkaan teweeg kan brengen.”
Back to top